image002image004image006image008image010image012image014

 

 

ISL

INFORMATYCZNE SYSTEMY w LOTNICTWIE

Opis specjalności

Znaczenie informatyki w lotnictwie jest strategiczne. Celem specjalności jest zapoznanie studentów z informatycznymi urządzeniami obecnymi na współczesnych statkach powietrznych oraz w systemach naziemnych lotnictwa. Omawiane są nowoczesne układy nawigacyjne – w tym europejskie systemy GNSS EGNOS/Galileo, pilotażowe z wykorzystaniem symulatorów wirtualnego latania, a także systemy teleinformatyczne i radiokomunikacyjne (m.in. globalne sieci komercyjne pracujące dla lotnictwa SITA, ARINC), czujniki pomiarowe i sposoby integracji sygnałów z tych czujników. Absolwenci tej specjalności to wysokiej klasy specjaliści z zakresu informatyki, znajdujący zatrudnienie w firmach, w których są projektowane, budowane lub wdrażane zaawansowane urządzenia teleinformatyczne, a więc praktycznie we wszystkich gałęziach nowoczesnego przemysłu, nie tylko lotniczego. Jednakże podstawowy profil absolwentów predestynuje ich do administrowania i użytkowania informatycznych systemów obsługi pasażerów, obsługi ruchu lotniczego i łączności, sieci komputerowych i systemów bezpieczeństwa informatycznego, oraz pełnienia funkcji specjalistów ds. rozwoju lotniczych systemów informatycznych, tj. osób odpowiedzialnych za nadzór nad danymi aeronautycznymi oraz ich merytoryczną weryfikacją, a także za projektowanie nowych modułów lotniczych systemów informatycznych. Umiejętności absolwenta obejmować muszą również współpracę z grupami projektowymi tworzącymi aplikacje aeronautyczne.

Motywacja

Obrazowe stwierdzenie Naczelnika Wydziału informatyki w Urzędzie Lotnictwa Cywilnego, że „nieprawdą jest, że lotnictwo lata na samolotach, ono lata na informatyce” oddaje znaczenie współczesnych systemów przetwarzających informacje w transporcie lotniczym.

W nowoczesnym samolocie jest około 80 systemów informatycznych. W kabinie pilota są to np. systemy nawigacji, kontroli ruchu, sterowania silnikami. Poza tym kabina pasażerska wyposażona jest w systemy bezpieczeństwa, analizatory składu powietrza, systemy audiowizualne itd. Koordynacja ruchu olbrzymiej liczby samolotów nie byłaby możliwa bez sprawnie działających systemów informatycznych. Ze specjalistycznego oprogramowania korzystają linie lotnicze, lotniska oraz wszelkie instytucje zajmujące się organizacją ruchu lotniczego. Cała sfera obsługi lotniska jest skomputeryzowana. Przewoźnik nie sprzeda biletu, a pasażer go nie kupi, jeżeli nie ma systemu rezerwacji, nie odleci też z lotniska, jeśli nie zostanie obsłużony przez system odpraw pasażerskich, celnik nie wpuści nikogo za bramkę, jeśli nie zeskanuje kodu z dowodu osobistego lub paszportu. Z sondażu przeprowadzonego przez magazyn " Airline Business" wynika, że w bieżącym roku 90 proc. portów lotniczych na świecie zwiększy wydatki na informatykę. Jednakże lotniska przyznają, że nie mają strategii wdrażania tych najnowszych rozwiązań. Co czwarty port lotniczy, jako przyczynę wskazał brak zgody w firmach w tej kwestii, a co piąty braki w budżecie. Sondaż wykazał także, że infrastruktura IT na lotniskach najczęściej oddawana jest w outsourcing firmom zewnętrznym. Około 37 proc. portów lotniczych zleca obsługę, utrzymanie i serwis IT wyłonionym w przetargu firmom, które najczęściej nie mają nic wspólnego z lotnictwem. 75 proc. lotnisk chce umożliwić zaawansowane usługi teleinformatyczne. Połowa portów zainwestuje w informatyczne kioski samoobsługowe, w których pasażerowie będą mogli uzyskać informacje o liniach lotniczych, cenach biletów czy dostępnych w terminalu usługach. Co trzecie lotnisko planuje wdrożenie biometrycznych systemów identyfikacji przy odprawie pasażerów. Bardziej konserwatywni zarządzający portami ograniczają się do stosowania nowoczesnych technik identyfikacji i znakowania bagażu. Przedstawiona powyżej krótka charakterystyka wymagań stawianych systemom informatycznym w lotnictwie obrazuje zakres potrzeb w kształceniu wysokokwalifikowanej kadry informatyków mających sprostać tym wymaganiom. Znamienne jest, że jak szacuje Urząd Lotnictwa Cywilnego (ULC)

Polskie lotnictwo będzie potrzebować ok. 23 tys. pracowników w najbliższych 5 latach, w związku z rozwojem branży i starzeniem się kadry. Do 2020 r. powinniśmy, według prognoz, zwiększyć pojemność polskiej przestrzeni powietrznej o 80-100 proc., m.in. przez wprowadzenie nowoczesnych systemów zarządzania przestrzenią, systemów nawigacyjnych oraz urządzeń łączności. Przedstawiciele resortu i ULC podkreślają, że zarówno obsługa lotnisk, jak i przestrzeni powietrznej, wymaga specjalistów. W ich wyszkoleniu ma pomóc Laboratorium Wirtualnego Latania LWL zorganizowane wspólnie z Wydziałem Automatyki Elektroniki i Informatyki Politechniki Śląskiej w Gliwicach we wspólnych przedsięwzięciach dydaktycznych oraz naukowo-badawczych w zakresie zastosowań informatyki w lotnictwie cywilnym.

image016

 

 

Laboratorium Wirtualnego Latania LWL

image020

image019Specjalność ISL jest prowadzona w oparciu o powstałe w 2011 roku Laboratorium Wirtualnego Latania zlokalizowane na Wydziale AEiI Politechniki Śląskiej w Gliwicach. Laboratorium o powierzchni 120 m2 zorganizowane ze środków unijnych wyposażone jest w 2 profesjonalne symulatory lotu firmy ELITE typu FNTP II i FNTP II-MCC spełniające wymagania JAR FSTD A/JAR STD-3A umożliwiające prowadzenie profesjonalnych szkoleń pilotów lotnictwa cywilnego w celu zdobywania i przedłużania uprawnień licencji zawodowych CPL, licencji liniowych ATPL oraz lotów wg. wskazań przyrządów pokładowych IR. Symulatory te odwzorowują samoloty klasy Cessna 172 RG, Piper Arrow IV, Piper Seneca III oraz Cessna 172 RG, KingAir B200, Piper Seneca III. Dodatkowo laboratorium wyposażone jest w 10 komputerowych stanowisk laboratoryjnych do prowadzenia zajęć z budowy i oprogramowania symulatorów przez studentów specjalności ISL oraz dwa mobilne symulatory lotów firmy FLYIT zabudowane w przyczepach samochodowych spełniających role pracowni ćwiczebnych urządzenia treningowe śmigłowca służące do nauki pilotażu i nawigacji spełniające kryteria VFR i IFR. Umożliwiające zapoznanie się z śmigłowcami klasy – Piston R22, R44, Schweizer 300, Enstrom 280 FX Turbine MD 500, Bell 206 oraz mobilne urządzenie treningowe samolotu umożliwiające zapoznanie się z samolotami jednosilnikowymi – Cessna 172, 182, 182 RG i wielosilnikowymi - Piper Seneca III, Beech B 58 Baron.

 

Plan studiów


image023


Przedmioty

Modelowanie 3D – Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z zaawansowanymi technikami graficznymi wykorzystywanymi przy modelowaniu obiektów 3D.

image024

 

Podstawy aerodynamiki – Celem przedmiotu jest zapoznanie studenta z podstawową wiedzą na temat aerodynamiki profili skrzydeł i wpływu zmiany profilu na lot, informacje na temat sił występujących w locie, wpływ siły nośnej, siły oporu na statek powietrzny, podstawy sterowania płatowcem jak i ćwiczenie sytuacji niebezpiecznych, spowodowanych złą konstrukcją płata, opis elementów sterowania lotem statków powietrznych. W ramach laboratorium studenci ćwiczą podstawy lotu, symulacje różnych płatów i ich wpływ na zachowanie statków powietrznych. W ramach zajęć przedstawiany jest także opis budowy systemów lotu helikoptera z porównaniem do konstrukcji samolotu.  

image006

 

Przyrządy pokładowe, awionika – Celem przedmiotu jest zapoznanie studenta z podstawową wiedzą i umiejętnościami w zakresie funkcjonowania przyrządów pokładowych i elementów sterowania lotem statków powietrznych. W ramach przedmiotu przewidziany jest projekt, podczas którego student będzie miał możliwość samodzielnego zaprojektowania mikroprocesorowego urządzenia pełniącego rolę elementu systemu sterowania lotem lub elementu kokpitu statku powietrznego.

image028

 

Sieci komputerowe w lotnictwie – Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z architekturą i funkcjonalnością sieci komputerowych stosowanych w lotnictwie ze szczególnym uwzględnieniem zagadnień związanych z mechanizmami deterministycznymi zapewniającymi dostarczenie informacji w wymaganym czasie.  

image030

 

Symulatory lotów – Celem przedmiotu jest zaznajomienie studentów z zagadnieniami występującymi przy tworzeniu i oprogramowaniu nowoczesnych systemów symulatorów lotu na przykładzie symulatorów kokpitowych ELITE FNPT oraz symulatorów ELITE PI135. Dodatkowym celem jest zapoznanie studenta z technikami integracji systemów GIS, modeli 3D w złożonych systemach wirtualnej rzeczywistości, na przykładzie symulatorów lotu.

image032

Systemy GIS – Celem przedmiotu jest zaznajomienie studentów z tzw. geoinformatyką, tj. tematami powiązanymi z planowaniem, projektowaniem, tworzeniem i użytkowaniem systemów geograficznej informacji przestrzennej, przetwarzaniem danych przestrzennych, ze szczegółowym uwzględnieniem zagadnień GIS w zastosowaniach w symulatorach lotu.

image034

Systemy nawigacji satelitarnej GNSS – Celem przedmiotu jest zaznajomienie studentów z zagadnieniami występującymi przy wykorzystaniu nowoczesnych satelitarnych układów nawigacyjnych – w tym europejskiego systemu GNSS EGNOS/Galileo w lotnictwie. W ramach ćwiczeń laboratoryjnych studenci maja okazję zapoznać się z działaniem stacji bazowej sieci EDCN (EGNOS Data Collection Network), której nasz zespół jest aktywnym uczestnikiem.

image036